Jesteś tutaj

GALA POMORSKIEJ NAGRODY LITERACKIEJ „WIATR OD MORZA” ZA ROK 2020

GALA POMORSKIEJ NAGRODY LITERACKIEJ „WIATR OD MORZA” ZA ROK 2020

27 października 2021 w Centrum Św. Jana w Gdańsku odbyła się gala wręczenia Pomorskiej Nagrody Literackiej oraz Kaszubskiej Nagrody Literackiej „Wiatr od morza” za rok 2020, podczas której poznaliśmy laureatów tegorocznej edycji.

PNLogo.jpg

Minęło dziesięć miesięcy wytężonej pracy, gdy jury Pomorskiej Nagrody Literackiej miało przyjemność oddać się lekturze 341 książek związanych przedmiotowo i podmiotowo  z Pomorzem, zgłoszonych przez wydawnictwa, uczelnie, biblioteki, związki literatów.

Na wrześniowym posiedzeniu jury, po bardzo burzliwej dyskusji, wyłoniło nominacje do nagrody - 4 książki w kategorii Literacka Książka Roku oraz 4 w kategorii Pomorska Książka Roku.

13 października w Teatrze Wybrzeże na scenie Stara Apteka odbył się Wieczór Literacki, podczas którego przedstawiono autorów książek nominowanych do Pomorskiej Nagrody Literackiej. Po zakończeniu Wieczoru Literackiego podczas ostatnich obrad jury wybrało laureatów w dwóch kategoriach oraz podjęło decyzję, kto otrzyma nagrodę za całokształt twórczości.

Przypomnijmy nominacje do Pomorskiej Nagrody Literackiej za rok 2020:

Literacka Książka Roku:

  • Tadeusz Dąbrowski, Scrabble,  Państwowy Instytut Wydawniczy 2020
  • Dariusz Filar, Szklanki żydowskiej krwi, Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna 2020
  • Antoni Pawlak, Ale bez rozgrzeszenia, Instytut Mikołowski 2020
  • Barbara Szczepuła, W domu wroga, Wydawnictwo ARCHE 2020

Pomorska Książka Roku:

  • Janusz Dargacz, Od Sopotu po Stogi. Początki kąpielisk morskich w okolicach Gdańska (1800-1870), Muzeum Gdańska 2020
  • Dorota Karaś, Marek Sterlingow, Walentynowicz: Anna szuka raju, Wydawnictwo Znak 2020
  • Michał Ślubowski, Czarownice mieszczki pokutnice: gdańskie szkice herstoryczne, Wydawnictwo Marpress 2020
  • Wrzeszcz!  Mikołaj Trzaska – autobiografia, rozmawiają: Tomasz Gregorczyk, Janusz Jabłoński, Wydawnictwo Literackie 2020

27 października w Centrum św. Jana Marszałek Województwa Pomorskiego Mieczysław Struk ogłosił zwycięzców tego rocznej edycji.

Nagrodę w kategorii Literacka Książka Roku otrzymał Antoni Pawlak, za tomik poezji „Ale bez rozgrzeszenia”

8Y2A9383_got.JPG

Antoni Pawlak - poeta, prozaik i publicysta. Debiutował jako poeta w 1973 roku miesięczniku Litery, a w 1975 roku ukazał się jego pierwszy tomik poetycki Czynny całą dobę. W latach 70. i 80. zamieszczał swoje utwory w czasopismach drugiego obiegu, był członkiem redakcji niezależnego czasopisma Puls i jednym z twórców pisma literackiego Naprzeciw. W 1989 roku był jednym z założycieli reaktywowanego pisma Po Prostu. W latach 1989-1991 wszedł w skład sekretariatu redakcji Gazety Wyborczej,  później został  szefem działu kultury tegoż dziennika i jego dodatku – Gazety o Książkach. Za swą działalność opozycyjną odznaczony w 2011 roku Krzyżem Oficerskim Polonia Restituta. W wolnej Polsce pracował w kilku gazetach i czasopismach, był też wydawcą i rzecznikiem prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza. Jest autorem około 20 książek, w większości tomików  poetyckich. Laureat Nagrody im. Kościelskich, Pomorskiej Nagrody Artystycznej, Honorowej Nagrody GTPS,  Nagrody Miasta Gdańska Splendor Gedanensis, otrzymał również Srebrny Medal Gloria Artis. W 2019 roku był nominowany do Pomorskiej Nagrody Literackiej za wspomnieniowy zbiór anegdot Zapiski na paczce papierosów.  Tomik poezji: Ale bez rozgrzeszenia nominowany do Pomorskiej Nagrody Literackiej za 2020 rok to, jak napisał Krzysztof Siwczyk: wysokooktanowy zapis doświadczenia erotyzmu i polityki, który nie rozgrzesza, nie niesie pocieszenia. Nic nie ułaskawia. Tadeusz Nyczek zanurzając się w poezji Pawlaka podkreśla: jedno wydaje się niezmienne: Antkowa umiejętność łączenia cudu jasnej poezji z ciemną prozą życia.  (…) Pawlakowe wiersze są proste i czytelne, ale płynie w nich wartki nurt misternych, zaskakujących skojarzeń.

Zwycięską książką w kategorii Pomorska Kasiążka Roku okazała się biografia Mikołaja Trzaski „Wrzeszcz!  Mikołaj Trzaska – autobiografia”, której autorami oprócz bohatera są jego romówcy Tomasz Gregorczyk i Janusz Jabłoński.

8Y2A9414_got.JPG

Mikołaj Trzaska

Kompozytor, saksofonista, klarnecista. Jeden z liderów takich zespołów jak: Miłość, Łoskot, The Users, NRD, Gdańskie Słoniki lub Masło. Koncertował min. z Lesterem Bowiem, Tomaszem Stańką, Peterem Brötzmannem, Clementine Gasser, Petem Ole Jorgensenem, Michaelem Zerangiem, Jayem Rosenem, Dominic Duvalem, Markiem Sandersem, Tymonem Tymańskim, Leszkiem Możdżerem, Fiszem i Emade. Autor muzyki do spektakli teatralnych oraz filmów dokumentalnych i fabularnych m. in. Wojciecha Smarzowskiego czy Łukasza Wylężałka. Jest laureatem wielu nagród min. Pomorskiej Nagrody Artystycznej, Nagrody Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury Splendor Gedanensis, a także nagród za muzykę filmową na gdyńskim Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych. Wraz z żoną Aleksandrą prowadzi wytwórnię płytową Kilogram Records.

Autobiografia Mikołaja Trzaski to bezkompromisowe, szczere podsumowanie pierwszej pięćdziesiątki i ponad trzydziestu lat aktywności muzycznej a także portret jednego z najbardziej cenionych polskich improwizatorów. Muzyk jest dobrym gawędziarzem, a przy tym nie „gryzie się w język”. Opowiada o dramatycznych losach swojej rodziny z okresu wojny, o Żydach i folksdojczach, dysleksji, wychowywaniu dzieci, wreszcie o wieloletnim przepracowywaniu traum. Jest to kreślony wprawną ręką, czasem mroczny, a czasem tchnący nadzieją autoportret człowieka, który nie chce siebie upiększać.

Tomasz Gregorczyk

Dziennikarz i krytyk muzyczny, wieloletni współpracownik radiowej Dwójki (m.in. program Rozmowy Improwizowane, Czas na Jazz), zastępca redaktor naczelnej kwartalnika Fragile. Publikował m.in. w: Glissando, Ruchu Muzycznym, Jazz Forum, Twój Blues, Magazynie Gitarzysta, Top Drummer, Muzyce w Mieście, Jazzarium. Chociaż pisze nie tylko o muzyce, to jednak w centrum jego zainteresowań pozostaje jazz i muzyka improwizowana. Jak sam powiedział, ceni sobie sztukę głębokiej analizy i interpretacji, ale preferuje klasyczną dziennikarską metodę.

Janusz Jabłoński

Dziennikarz muzyczny specjalizujący się w jazzie i muzyce improwizowanej, współautor (wraz z Tomaszem Gregorczykiem) kilkuset wywiadów z improwizatorami. Jego teksty ukazywały się m.in. w Tygodniku Powszechnym, Ruchu Muzycznym, Jazz Forum, Glissandzie i Muzyce w Mieście. Od kilkunastu lat współpracuje z radiową Dwójką, gdzie prowadzi regularnie audycje muzyczne. Pracuje również w Dziale Promocji i PR Wydawnictwa Literackiego.

Pomorską Nagrodę Literacką „Wiatr od morza” za całokształ pracy literackiej otrzymał w tym roku Paweł Huelle.

8Y2A9481_got.JPG

Paweł Huelle

„Weiser Dawidek nie chodzi na religię” – to zdanie pojawiło się niegdyś w wyobraźni Pawła Huelle i po intensywnym pisaniu w pracowni na strychu domu przy ul. Chrzanowskiego w Gdańsku Wrzeszczu zamieniło się w powieść, okrzykniętą potem debiutem dekady i jednym z najważniejszych tytułów kilku ostatnich dekad. Wydana w 1987 r. powieść „Weiser Dawidek” doczekała się wielu wydań, została przełożona m.in. na język niemiecki, francuski, hiszpański i fiński, a w 2000 roku Wojciech Marczewski nakręcił oparty na powieści film zatytułowany „Weiser”. O popularności książki i jej tytułowego bohatera świadczą tłumy gdańszczan, jakie zgromadziły się na pożegnaniu z „Mostem Weisera”, wyburzonym przy okazji budowy Pomorskiej Kolei Metropolitalnej.

Paweł Huelle ukończył polonistykę na Uniwersytecie Gdańskim. Był jednym ze współtwórców  Niezależnego Zrzeszenia Studentów. Po ukończeniu studiów krótko pracował w Biurze Informacji Prasowej „Solidarności”, w latach stanu wojennego angażował się w działania wydawnictw podziemnych. Do legendy przeszły organizowane przez niego w latach 80. w klasztorze ojców dominikanów „Punkty Mówione”: cykliczne spotkania niezależnego środowiska literackiego.

Choć literatura pozostaje jego najważniejsza pasją, angażował się także w inne role – był dyrektorem gdańskiego ośrodka TVP, wykładowcą akademickim, kierownikiem literackim Teatru Miejskiego w Gdyni, a od 2009 r. jest redaktorem naczelnym ukazującego się w Gdyni kwartalnika artystycznego „Bliza”.

Poza powieściami, które za tło mają niemal zawsze Gdańsk, małą ojczyznę pisarza, pisał także wiersze oraz dramaty, które doczekały się prapremierowych wystawień w polskich teatrach. Jego powieści: „Weiser Dawidek”, „Castorp” czy „Śpiewaj ogrody”, zbiory opowiadań: „Opowiadania na czas przeprowadzki”, „Opowieści chłodnego morza” czy „Talita”, a także dramaty, m.in. „Sarmacja”, „Zamknęły się oczy ziemi”, „Kursk” –  tworzą dziś ważny rozdział w historii pomorskiej i polskiej literatury.  Za swoją twórczość Paweł Huelle był wielokrotnie nagradzany – w 2012 roku został odznaczony Orderem Oficerskim Polonia Restituta, jest także laureatem Wielkiej Pomorskiej Nagrody Artystycznej.

 

Kaszubską Nagrodę Literacką „Wiatr od morza” w tym roku przyznano Idzie Czai.

8Y2A9440_got.JPG

Ida Czaja

Kaszubska poetka i recytatorka, nauczycielka. Laureatka Medalu Stolema. Urodziła się w Kamienicy Szlacheckiej w powiecie kartuskim. W rodzinnym domu mówiła po kaszubsku. Języka uczyła się od ukochanej babci, potem od nauczycieli, którzy przygotowywali ją do konkursów recytatorskich „Rodnô mòwa”. Jako poetka zadebiutowała w 1990 r. w kaszubskim czasopiśmie „Tatczëzna”. Pierwszy własny tomik wierszy „Mòjim mùlkã je kam” wydała w 1994 r. Na język kaszubski przełożyła m.in. dramat Williama Szekspira „Romeo i Julia” oraz wiersze Bolesława Leśmiana „W malënowim chróscewim i wëbróné baladë”.

Autorka tomików: „Przechlastłô idila”, „Kropla krëwi. Dërgnienié” i „Czôrny kléd”.

Poetka w swojej poezji porusza uniwersalne problemy życia codziennego. Odwołuje się do swoich wspomnień, Biblii, mitologii, legend czy starych wierzeń. Nawiązuje do kultury i  historii Kaszub, także tej najdawniejszej. Jej wiersze charakteryzuje emocjonalny język bogaty w metafory. Z łatwością wykorzystuje potencjał języka kaszubskiego, potrafiąc w oszczędnej formie przekazać najgłębsze treści oraz wzbudzić u czytelnika bogactwo skojarzeń.

Pomorską Nagrodę Literacką we wszystkich kategoriach stanowi statuetka „Wiatr od morza” oraz nagroda pieniężna, której fundatorem jest Samorząd Województwa Pomorskiego.

Galę uświetnił koncert zespołu MIKROMUSIC TRIO - grupy założonej w 2002 we Wrocławiu przez Natalię Grosiak i Dawida Korbaczyńskiego łączącej piękne melodie, kunszt warsztatowy oraz wspaniałą koncertową energię. 

 

zaproszenie-awers.jpg

Data wydarzenia: 
31.10.2021
Udostępnij: